M10D 215,072 MHz Zadzwoń do studia 41 200 20 20 
Jak wyglądały zabudowania przy ulicy Zamkowej w XX wieku, kiedy mieściło się w nich więzienie kieleckie? Zapomnianą już architekturę pokazuje makieta, którą można oglądać na wystawie w Ośrodku Myśli Patriotycznej i Obywatelskiej w Kielcach.
Bruno Wojtasik – przewodnik z OMPiO wyjaśnia, że powstała w 1995 roku.
– Została stworzona przez uczniów kieleckiego „Plastyka”, pod kierunkiem dwóch nauczycieli, na potrzeby Miejsca Pamięci Narodowej 1939-1945, które było pierwszym upamiętnieniem kieleckiego więzienia po zakończeniu komunizmu w Polsce. Mieściła się w podziemiach obecnego budynku. Ta ówczesna eskpozycja była o wiele mniejsza, ale jednym z najbardziej charakterystycznych elementów tej dawnej wystawy była makieta przedstawiająca wszystkie części więzienia, tak jak one wyglądały, przed zburzeniem północnej części – tłumaczy.
Odnowieniem modelu zajął się Adam Snochowski, na co dzień pracujący na Wzgórzu Zamkowym. Nie tylko dorobił uszkodzone części, ale także wykonał drewniany kubik, na którym stoi makieta oraz przykrył ją pleksą, by zwiedzający jej nie dotykali.
Makieta w wierny sposób pokazuje dawny układ obiektów.
– W czasie, kiedy była tworzona, jeszcze wszystkie te budynki stały. Niektóre zostały zburzone podczas rewitalizacji Wzgórza Zamkowego, która miała miejsce w latach 2009-2011. Wtedy ta północna część z bramą wjazdową została wyburzona. W 2012 roku został otwarty nasz ośrodek w tych dawnych budynkach. Na makiecie mamy np. cztery wieże wartownicze, a pozostały tylko dwie – wskazuje Bruno Wojtasik.
Damian Kwietniewski – przewodnik OMPiO wskazuje, że zmian jest o wiele więcej. A przy tym eksponacie łatwiej opowiadać, jak wyglądała więzienna codzienność.
– Widzimy bramę wjazdową. Z kolei w miejscu, gdzie dziś przechodzi się do parku, mieściła się dawna łaźnia. Widzimy różnego rodzaju zabudowania. Wiemy, że tutaj strażnicy mieszkali z rodzinami, w pewnym sensie tutaj wychowywały się ich dzieci. Ten obiekt jest dużo bardziej zamknięty niż teraz. Dzisiaj jest to plac otwarty, nie widać, że tu kiedyś był spacerniak, że była fontanna zbudowana w dwudziestoleciu międzywojennym. Te elementy zniknęły z czasem, a tu można je jeszcze zobaczyć – opisuje.
Makieta znajduje się na ekspozycji stałej, w podziemiach OMPiO.
