M10D 215,072 MHz Zadzwoń do studia 41 200 20 20 
„Polacy ratujący Żydów w czasie II wojny światowej” – to tytuł wystawy Instytutu Pamięci Narodowej, którą od piątku, 24 marca można będzie oglądać na Skwerze im. Stefana Żeromskiego w Kielcach. Ekspozycja jest prezentowana w związku z Narodowym Dniem Pamięci Polaków ratujących Żydów pod okupacją niemiecką.
Obejmuje 15 bogato ilustrowanych plansz. Jak wyjaśnia Dariusz Skrzyniarz z kieleckiej delegatury Instytutu Pamięci Narodowej, ekspozycja przybliża tytułowe zagadnienie, pokazując wybrane aspekty polskiej pomocy, zarówno indywidualnej jak i zorganizowanej, podejmowanej na terenie okupowanej Polski, ale również poza jej granicami. Opowiada o działaniach polskich władz na uchodźstwie, a także o indywidualnych inicjatywach polskich dyplomatów.
– Przedstawia również szerszy kontekst okupacyjnej rzeczywistości i terroru okupanta, a także represje, które dotknęły osoby zaangażowane w pomoc Żydom. Nie pomija również problemu donosicielstwa i innych działań części Polaków utrudniających udzielanie pomocy – mówi.
Wystawa wpisuje się w obchody Narodowego Dnia Pamięci Polaków ratujących Żydów pod okupacją niemiecką. Dariusz Skrzyniarz przypomina, że to święto przypada 24 marca – w rocznicę zamordowania przez Niemców rodziny Ulmów z Podkarpacia oraz ukrywanych przez nich Żydów z rodzin Goldmanów, Didnerów i Grünfeldów.
– Dzień ten ustanowiono, jak zapisano w treści ustawy, „w hołdzie Obywatelom Polskim – bohaterom, którzy w akcie heroicznej odwagi, niebywałego męstwa, współczucia i solidarności międzyludzkiej, wierni najwyższym wartościom etycznym, nakazom chrześcijańskiego miłosierdzia oraz etosowi suwerennej Rzeczypospolitej Polskiej, ratowali swoich żydowskich bliźnich od Zagłady zaplanowanej i realizowanej przez niemieckich okupantów – dodaje.
Ekspozycję będzie można oglądać do 12 kwietnia.
Wykorzystane zdjęcia pochodzą z Muzeum Polaków Ratujących Żydów podczas II Wojny Światowej im. Rodziny Ulmów w Markowej, Instytutu Pamięci Narodowej, Muzeum w Przeworsku, Muzeum Historycznego Miasta Krakowa, Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN w Warszawie, Narodowego Archiwum Cyfrowego, Archiwum Państwowego w Krakowie, Żydowskiego Instytutu Historycznego w Warszawie, Wikimedia Commons oraz prywatnych zbiorów Ludwika Majkuta, Mateusza Szpytmy, Krystyny Esteves, ze zbiorów rodziny Lipińskich, Igora Witowicza, ks. Piotra Walendzika, Leona Chameidesa, Jerzego Bandera, Marii Urbanowicz, Grzegorza Łubczyka i z publikacji: Grzegorza Górnego Sprawiedliwi. Jak Polacy ratowali Żydów przed zagładą, Warszawa 2013; Polacy Sprawiedliwi – Przywracanie Pamięci (www.sprawiedliwi.org.pl); The Encyclopedia of the Righteous Among the Nations – Rescuers of Jews during the Holocaust, Jerusalem 2004.
