M10D 215,072 MHz Zadzwoń do studia 41 200 20 20 
Jak wyglądały polityczne cele i ambicje przedwojennego ziemiaństwa? Czy środowisko to odgrywało znaczącą rolę II Rzeczpospolitej? Na tę oraz szereg innych pytań szukano odpowiedzi w kieleckim Centrum Edukacyjnym IPN „Przystanek Historia”, w którym odbyła się promocja książki „Aktywność polityczno-społeczna ziemiaństwa województwa kieleckiego w latach 1918-1939” autorstwa dr Marcina Łuczkowskiego.
Książka porusza wątki związane głównie z zaangażowaniem w politykę oraz działalnością społeczną przedstawicieli przedwojennego ziemiaństwa polskiego na ziemi kieleckiej.
– Mówimy tu o rozległym obszarze przedwojennego województwa kieleckiego. W jego skład wchodziło 17 powiatów i to takich, które niekoniecznie kojarzą się ze współczesną kielecczyzną. To np. Zagłębie Dąbrowskie, Będzin, Dąbrowa Górnicza, Częstochowa, czy Radom. Zgromadzenie materiału do tej publikacji nie było łatwe, także pod względem opisania wszystkich przedwojennych ziemian. Stąd też w książce przedstawiłem dwa kluczowe aspekty ich działalności związane z polityką oraz zaangażowaniem w sprawy społeczne. Zwłaszcza osób reprezentujących uboższą część społeczeństwa – tłumaczy.
Autor za cel postawił sobie scharakteryzowanie aktywności ziemiaństwa.
– Mówimy to przede wszystkim o zaangażowaniu w funkcjonowanie partii politycznych, parlamentu, ale także samorządzie czy organizacjach społecznych. Z moich badań wynika, że ziemianie chętnie uczestniczyli w życiu społecznym i politycznym. Wpływ na to miał z pewnością prestiż tej grupy, jej kontakty oraz pozycja finansowa – stwierdza Marcin Łuczkowski.
W dyskusji wziął udział dr Marcin Chorązki z oddziału IPN w Krakowie, który jest zdania, że książka bezdyskusyjnie uzupełnia dotychczasowy stan wiedzy oraz badań na temat środowiska przedwojennego ziemiaństwa z terenu kielecczyzny.
– Czy wyczerpuje temat? Z pewnością nie. Myślę, że są jeszcze pewne zagadnienia, które warto byłoby zgłębić. Przykładowo w książce poruszono wątki aktywności kobiet w 20-leciu międzywojennym, ale i tak te badania wciąż wymagają pogłębienia. Choćby po to by pokazać środowisko rodzin i kobiet z warstwy ziemiańskiej, jako postaci ogrywających ogromną rolę w funkcjonowaniu tej grupy – ocenia.
– Nie ulega wątpliwości, że rozwinięte zostały wątki związane z historią polityczną, przynależnością do organizacji społecznych. Książka pokazuje także w ciekawy sposób codzienność ziemiaństwa i wewnętrze relacje tego środowiska. Tego, że nie było ono hermetyczne i panowały w nim podziały. Co więcej cele polityczne z czasem coraz bardziej zaczynały dominować nad partykularyzmem środowiskowym – dodaje Marcin Chorązki.
Książka „Aktywność polityczno-społeczna ziemiaństwa województwa kieleckiego w latach 1918-1939” powstała w oparciu przedwojenne materiały archiwalne wojewódzkiego urzędu kieleckiego.
