M10D 215,072 MHz Zadzwoń do studia 41 200 20 20 
Wytop ołowiu z rudy, w zrekonstruowanym piecu hutniczym bicie ołowianych „talarów chęcińskich” czy pokaz elektrolitycznego otrzymywania miedzi – prawdziwa naukowa uczta czeka na uczestników XXXII Wytopków Ołowiu w Parku Etnograficznym w Tokarni.
Wydarzenie rozpocznie się w niedzielę, 30 czerwca, o godz. 11.00, mszą świętą przed kościołem z Rogowa.
Katarzyna Korus, dyrektor Muzeum Wsi Kieleckiej podkreśla, że jest to najstarsza impreza plenerowa, która odbywa się w skansenie.
– Wydarzenie nawiązuje do tradycji górnictwa kruszcowego Gór Świętokrzyskich. W programie znalazły się, m.in. bicie pamiątkowych talarów chęcińskich. Każdy, kto przyjdzie będzie mógł sobie samodzielnie takiego talara wybić. Zapraszamy też na pokaz pozyskiwania miedzi metodą elektrolizy według patentu doktora Stanisława Ignacego Łaszczyńskiego, który był związany z naszym regionem i opracował metodę, która przyjęła się na świecie. Tę znakomitą postać przypominamy każdego roku na wytopkach ołowiu – wyjaśnia.
Impreza ma charakter pikniku naukowego, w czasie którego eksperci zaznajamiają publiczność z dawnymi metodami hutnictwa rud metali nieżelaznych, a także prezentują eksperymentalny wytop ołowiu metodami staropolskimi. Z górnictwa miedzi, ołowiu i srebra słynęły kiedyś okolice Kielc i Chęcin. Wydarzenie nawiązuje również do starożytnej tradycji dymarkowego hutnictwa żelaza, które rozwijało się dawniej w Górach Świętokrzyskich.
XXXII Wytopki Ołowiu – program:
– msza święta – godz. 11.00;
– wytop ołowiu z rudy, według tzw. „polskiego sposobu”, w zrekonstruowanym piecu hutniczym. Komentarz naukowy – dr inż. Ireneusz Suliga, metalurg z AGH w Krakowie;
– bicie ołowianych „talarów chęcińskich” za pomocą pamiątkowego stempla A.D. 2024;
– pędzenie dziegciu tradycyjną metodą „garnek na garnku”;
– wypał węgla drzewnego w mielerzu. Cięcie drewna na „kozłach” z użyciem ręcznych pił typu „moja – twoja”;
– pokaz elektrolitycznego otrzymywania miedzi metodą dr Stanisława Ignacego Łaszczyńskiego, według patentu z 1902 r.;
– Zabytkowy Zakład Hutniczy w Maleńcu: warsztaty kowalsko – odlewnicze dla dzieci i dorosłych (pokazy kucia gwoździ, podkówek, galanterii żelaznej; wykonywanie form w piasku odlewniczym, pokaz technik odlewniczych;
– Grupa Rekonstrukcji Historycznej Patrioci i Fabrykanci Zagłębia Staropolskiego w strojach z okresu Powstania Styczniowego – artyleryjskie wystrzały armatnie;
– Grzegorz Kończyk – eksperymenty z pierwotną metalurgią miedzi, próba rekonstrukcji technologii wytopu miedzi z epoki kamiennej;
– Dariusz Wójcik (Grupa Moccus) – rekonstrukcja warsztatu wędrownego kowala i technik obróbki odkuwki żelaza z pieca dymarskiego;
– Muzeum Przyrody i Techniki „Ekomuzeum” im. Jana Pazdura w Starachowicach: budowa świętokrzyskiej dymarki i odtworzenie starożytnego procesu wytopu żelaza z rud darniowych, na podstawie przesłanek badawczych archeologii:
– Ryszard Skuza (Stowarzyszenie Twórców Ludowych) – pokaz kucia i technik tradycyjnego kowalstwa ludowego;
Udział w wydarzeniu zapowiedziało 50 wystawców z rękodziełem oraz lokalnymi produktami.
Podczas wydarzenia Fundacja „Pokonaj raka”, wspólnie ze Świętokrzyskim Centrum Onkologii, zorganizują IV Piknik zdrowia podczas, którego będzie można skorzystać z bezpłatnych badań profilaktycznych (godz. 11-15) , między innymi mammografii i cytologii (cytomammobus).
Impreza w Tokarni potrwa do godz. 16.00.
