Monety z krzemieniem pasiastym, bursztynem lub w kształcie kuli. Zabytkowe pamiątki sprzed setek lat obok współczesnych okazów kolekcjonerskich. Gabinet Numizmatyczny w Dawnym Pałacu Biskupów Krakowskich w Kielcach kryje prawdziwe skarby. Właśnie znów został udostępniony po przerwie konserwatorskiej.
Gabinet Numizmatyczny to ekspozycja stała, prezentująca monety i banknoty, będące w obiegu zwłaszcza na terenie historycznej, północnej Małopolski. Szczególnie zaakcentowane zostały skarby znalezione w regionie świętokrzyskim – starożytne, średniowieczne i nowożytne.
Jak zaznacza Magdalena Otwinowska, kierownik działu historii kieleckiego muzeum, wystawa została otwarta w 2015 roku, ale teraz została uzupełniona o najnowsze nabytki.
– Są to monety okolicznościowe i banknoty kolekcjonerskie, które co roku Narodowy Bank Polski przekazuje naszej instytucji w darze. Wśród kilkudziesięciu nowych eksponatów, które pokazujemy na wystawie, są zarówno monety z popularnych serii tematycznych, takich jak „Skarby Stanisława Augusta”, wzorowane na XVIII-wiecznej serii medalierskiej z wizerunkami królów Polski, „Historia monety polskiej”, ukazująca dzieje polskiego mennictwa na przykładzie monet z różnych epok, czy „Polskie Termopile”, upamiętniająca bohaterską walkę naszych żołnierzy – wymienia.

Magdalena Otwinowska zwraca uwagę, że srebrne numizmaty zachwycają nie tylko treścią, ale i formą.
– Wykorzystano w nich elementy z bursztynu, krzemienia pasiastego czy szkła oraz nowoczesne techniki zdobnicze, m.in. selektywne złocenie, druku UV i laserowe matowienie – opisuje.
Krzemień pasiasty, nazywany świętokrzyskim diamentem, pojawił się na monecie związanej z setną rocznicą odkrycia pradziejowych kopalni krzemienia pasiastego w Krzemionkach.
– Natomiast mamy dwie monety zdobione bursztynem. Jedna upamiętnia stulecie zaślubin Polski z Bałtykiem, a druga rodzinę Ulmów – dodaje historyk.
Magdalena Otwinowska wskazuje, że gratką dla kolekcjonerów jest z pewnością srebrna moneta w kształcie kuli o nominale 100 złotych.
– Upamiętniająca setną rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości, wyemitowana w liczbie 1918 sztuk. Została umieszczona na specjalnym ekspozytorze, dzięki czemu możemy obejrzeć tę kulę z każdej strony – zauważa.

Cennym eksponatem z pewnością jest talar Jakuba Kettlera. Magdalena Otwinowska zwraca uwagę, że to niezwykle rzadki egzemplarz.
– Talar został wybity za rządów Jakuba Kettlera w mennicy w Mitawie w 1645 roku. Ta moneta jest związana z panowaniem królów z dynastii Wazów. Kurlandia była księstwem lennym Polski, posiadającym pełną autonomię oraz prawo bicia własnej monety. Jest to jedna z droższych monet, jakie mamy w kolekcji – zaznacza.
Obok monet są również banknoty, które także budzą zainteresowanie znawców. Tak jest w przypadku wzoru banknotu kolekcjonerskiego o nominale 20 zł, związanego z 80. rocznicą wybuchu powstania warszawskiego.
– Wzór banknotu, tzw. specimen to egzemplarz kolekcjonerski lub informacyjny, służący do prezentacji zabezpieczeń. Taki banknot po obu stronach ma ukośny napis „wzór” albo „specimen”, często posiada numer seryjny, składający się z zer lub unikalnego ciągu cyfr. Współczesne wzory banknotów kolekcjonerskich emitowane przez Narodowy Bank Polski posiadają najwyższy standard zabezpieczeń i są pożądane przez kolekcjonerów ze względu na ich rzadkość i stan techniczny, a taki właśnie jest ten pokazany na wystawie – podkreśla.
Więcej o numizmatach z czasów panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego w historycznej i współczesnej odsłonie będzie można się dowiedzieć w najbliższą niedzielę (8 lutego), podczas kolejnego spotkania z cyklu „Niedziela w Muzeum” w Dawnym Pałacu Biskupów Krakowskich. Początek o godz. 12.00. Wstęp wolny.









































