M10D 215,072 MHz Zadzwoń do studia 41 200 20 20 
Do końca marca bieżącego roku mają zostać rozpatrzone zaległe wnioski o płatność w programie „Czyste powietrze”. Program ma zostać zreformowany tak, by stał się bardziej dostępny dla zainteresowanych. Rząd pochyli się także nad ochroną osób, które zostały oszukane przez nieuczciwych wykonawców.
W województwie świętokrzyskim skala oszustw jest spora – ocenia Jacek Skórski, prezes Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
– Nie pomylę się chyba, jeśli powiem, że dzisiaj w województwie świętokrzyskim każda prokuratura rejonowa prowadzi różnego rodzaju dochodzenia w sprawie wyłudzeń z „Czystego powietrza”. Mamy bardzo dużo zgłoszeń do funduszu od beneficjentów z prośbą o pomoc w stosunku do nierzetelnych wykonawców, jest też wiele zmian wykonawców – mówi.
Prezes ocenia, że zmiany dotyczą ok. 20-30 procent wniosków, obsługiwanych przez zewnętrzne firmy, natomiast 10 procent z nich dotyczy oszustw – osoby podpisały umowy z wykonawcami, ci pobrali pieniądze z funduszu, natomiast nie wykonali prac.
Oszukanym w programie przez nieuczciwych wykonawców ma pomóc specustawa – jej projekt jest właśnie na etapie konsultacji społecznych. Ustawa pozwoli zawiesić spłatę zobowiązań, ale konieczny będzie wniosek do prokuratury.
„Czyste powietrze” czekają też kolejne zmiany. Zeszłoroczne uszczelniły program, ale też wpłynęły na znacząco mniejsze zainteresowanie, co widać choćby po województwie świętokrzyskim. Jacek Skórski mówi, że reformy pozwolą w łatwiejszy sposób ubiegać się o dotacje.
– Jest propozycja np. zmniejszenia wymogu z 3 lat do roku posiadania nieruchomości, co znacząco ograniczało udział w programie. Propozycje te są obecnie w konsultacjach społecznych, a wniosków faktycznie wpływa mniej. Sądzę, że rok do roku to spadek nawet o ok. 60-70 procent – zaznacza.
W planach zmian są m.in. bony na przeprowadzenie audytu czy też trójstronne umowy obejmujące także wykonawcę robót.
Jacek Skórski zapewnia, że obecnie nie ma żadnych obaw i przesłanek ku temu, by wypłaty w programie zostały wstrzymane, bądź były zagrożone. Prezes chwali się, że rozpatrywanie wniosków w Funduszu w Kielcach przyspieszyło – od czasu zmian w zarządzie instytucji zatrudniono w niej 40 nowych osób, większość do obsługi „Czystego powietrza”.
– Jesteśmy na bieżąco, jeśli chodzi o wnioski o dofinasowanie. Wnioski o płatność, które budzą najwięcej kontrowersji, też mają konkretny termin – do 30 marca tego roku rozpatrzymy wszystkie złożone do końca stycznia tego roku – mówi.
Nie oznacza to jednak wypłat – te zostaną dokonane, jeśli wnioski będą właściwie uzupełnione. Tymczasem 80 procent rozpatrzonych wniosków trafia z powrotem do poprawy. Najdłuższa korespondencja z beneficjentem w WFOŚiGW w Kielcach wynosiła 283 dni.
Program „Czyste Powietrze” umożliwia dofinansowanie termomodernizacji budynków, pomaga wymieniać stare piece na nowoczesne i ekologiczne źródła ciepła oraz ocieplać domy, aby były bardziej energooszczędne. Od marca 2025 r. w programie obowiązują nowe zasady.
