M10D 215,072 MHz Zadzwoń do studia 41 200 20 20 
Dziś jest Dzień Dziadka. W Aktualnościach Dnia porozmawiamy o tym, czy seniorzy nadążają za współczesnością, za nowymi technologiami.
Smartfony, komputery, VR, bitcoiny i Internet dla młodych, czy również dla osób starszych? Rozwój technologiczny przyspiesza i coraz trudniej się w nim odnaleźć. Problem mają czasem nawet i młodzi, ci, którzy w teorii powinni z automatu „łapać” te rozwiązania, więc nie powinno dziwić to, że gubią się nasze babcie i dziadkowie.
A może to niewłaściwe podejście? Może osoby starsze świetnie się w tym odnajdą, jeśli tylko wyciągniemy rękę? Czy potrafią obsługiwać smartfony, korzystać z Internetu, e-recept, internetowych kont bankowych, płatności bezgotówkowych?
Czego dziadkowie uczą się od wnuków?
Kontakt do nas: 41 200 20 20 oraz poranek@radio.kielce.pl.
*****
Dziś jest piątek, 22 stycznia, 22. dzień roku.
Do końca roku zostało 344 dni.
Wschód słońca w Kielcach: 07:27
Zachód słońca w Kielcach: 16:13
Dzień trwa 8 godz. 45 min. i jest dłuższy od najkrótszego dnia w roku o 49 minut.
Imieniny obchodzą: Anastazy, Wincenty oraz Dobromysł, Dominik, Dorian, Gaudencjusz, Gaudenty, Jutrogost, Kasandra, Laura, Mateusz, Sulisław, Uriel
*****
Przysłowie na dziś:
„Kiedy Wincenty posypie pierze to nie ustanie aż do Gromnicznej (02.02) w pierwsze pacierze”
*****
Nietypowe święta:
Dzień Dziadka
Dzień Ostrego Sosu
*****
PIĄTEK, 22 STYCZNIA: KARTKA Z KALENDARZA, CZYLI CO DZIAŁO SIĘ NA ZIEMI ŚWIĘTOKRZYSKIEJ
1863 r. – POWSTANIE STYCZNIOWE:
– BODZENTYN: atak na garnizon rosyjski przeprowadzony w nocy z 22 na 23 na Bodzentyn zaskoczył Rosjan. Uczestniczył w nim odział braci Ignacego, Jana i Józefa Dawidowiczów, przybyły z Suchedniowa oraz miejscowi spiskowcy, wśród nich mieszczanie: Stefan Bogdański, Kazimierz Szermentowski, Stanisław Zygadlewicz, wspierani przez duchownych. Rosjanie po podpaleniu miasta wycofali się w stronę Kielc. Również powstańcy opuścili Bodzentyn i podążyli w stronę Wąchocka.
– SZYDŁOWIEC: zgodnie z wcześniejszymi rozkazami Szydłowiec został wyznaczony jako miasto, które w pierwszej kolejności zostanie opanowane przez powstańców. Atakiem miał pokierować osobiście naczelnik wojskowy województwa sandomierskiego Marian Langiewicz. Naznaczył on trzy punkty zborne dla powstańców biorących udział w napadzie na Szydłowiec. Były to: Jastrząb, Szydłówek i Sadek. Charakterystycznym jest, że wszystkie te miejscowości leżą z prawej strony szosy wiodącej do Warszawy (kontrola szosy warszawsko-krakowskiej mogła prowadzić do dezorganizacji działań ze strony rosyjskiej nie tylko na obszarze guberni radomskiej, ale w południowej części Królestwa Polskiego). Liczono, że uda się powstańcom zepchnąć przeciwnika na wschód, odcinając mu możliwość połączenia się z garnizonem rosyjskim w Radomiu. Dowództwo nad częścią ochotników objął kapitan August Jasiński.
Atak wojsk powstańczych pod dowództwem Mariana Langiewicza rozpoczął się w nocy 22/23 stycznia 1863 roku. W Szydłowcu stacjonowało wojsko rosyjskie, dwie roty pułku piechoty rosyjskiej dowodzonej przez majora Rüdigera, ale mimo to powstańcy wyparli ich i zajęli miasto.
Radość z sukcesu spowodowała, że nie zachowali ostrożności. W zdobytym Szydłowcu powstańcy zorganizowali wielką fetę. Wszystkie szynki zostały otwarte i do świtu pociągano okowitę. W tym czasie mjr Rüdiger nie marnował żadnej chwili i wysłał ku miastu rozpoznanie. Przekonawszy się, że powstańcy nie stanowią wielkiej wartości bojowej, zebrał wojsko i bez trudu pokonał skocznych powstańców. Z rąk carskich poległo wówczas pięciu powstańców, zamordowanych zostało 36 mieszczan.
Po kolejnym powstańcy zostali zmuszeni do odwrotu z miasta po stracie pięciu powstańców. Mimo porażki Szydłowiec był jednym z pierwszych miast wyzwolonych przez powstańców styczniowych.
– KIELCE: w nocy pod Kielcami, na Karczówce, ojciec Sylwester Grzybowski odebrał przysięgę od około 200 powstańców. Naczelnik Apolinary zrezygnował z zamierzonego wcześniej ataku na Kielce i poprowadził swój 200-osobowy oddział do Ojcowa. Oczekujący natarcia Rosjanie wyprowadzili na kielecki Rynek około 700 żołnierzy z miejscowego garnizonu.
– WĄCHOCK: do miejscowości przybyli powstańcy, którzy wcześniej bez powodzenia atakowali Szydłowiec. Dowodził nimi naczelnik województwa sandomierskiego pułkownik Marian Langiewicz.
– OSTROWIEC ŚW.: rządca Kazimierz Kozicki z Mirca zebrał ochotników pod Ćmielowem, planując zdobycie Opatowa. Skromne siły powstańcze, posiadające niewielką ilość uzbrojenia, podążyły przez Denków, Ostrowiec i Kunów do Wąchocka, gdyż tam swoją kwaterę zorganizował Marian Langiewicz. Do 50 powstańców przyłączyło się 12 Denkowian i nieznana liczba ochotników z Ostrowca, gdzie powstańcy w budynku magistratu zerwali i zniszczyli godła, portrety cara oraz zarekwirowali pieniądze z kasy miejskiej. W szeregach powstańczych walczyli m.in. Zygmunt Saski i Walenty Milczarski. W lutym 1863 r. żydowski kupiec z Ostrowca, przyprowadził zorganizowany przez ks. Kacpra Kotkowskiego transport kożuszków, sukman, butów i czapek.
1944 r. – DALESZYCE: oddział partyzancki Armii Krajowej „Wybranieccy” na zakończenie swojej koncentracji opanował miasteczko Daleszyce.
1982 r. – Antoni Heda „Szary”, dowódca partyzancki, najstarszy internowany w okresie stanu wojennego, w odpowiedzi na swoją prośbę o udzielenie kilku dni zwolnienia z internowania dostał propozycję podpisania oświadczenia o zaniechaniu działalności i przestrzegania porządku prawnego PRL. Było to warunkiem odzyskania wolności. Heda kategorycznie odmówił, stwierdzając, że „tylko raz w życiu, jako podchorąży, składał przysięgę Ojczyźnie i przysiędze tej jest wierny”.
1993 r. – KIELCE: przy ulicy Dużej umieszczono pamiątkową tablicę –w miejscu, gdzie odbywały się narady z dowódcami powstania styczniowego: Marianem Langiewiczem, Apolinarym Kurowskim i Zygmuntem Chmieleńskim.
PIĄTEK, 22 STYCZNIA: W POLSCE
1863 r. – wybuch Powstania Styczniowego, ostatniego w XIX w. niepodległościowego zrywu skierowanego przeciwko rosyjskiemu zaborcy. W Warszawie ukonstytuował się Rząd Narodowy, który wydał Manifest wzywający Polaków do walki przeciwko rządowi najezdniczemu. W Manifeście zadekretowano wolność i równość wszystkich obywateli. Powstanie trwało 14 miesięcy i miało charakter wojny partyzanckiej, w której ogółem wzięło udział ponad 100 tysięcy żołnierzy, głównie z kręgów szlachty, ziemiaństwa i inteligencji. Klęska powstania przyniosła niespotykane wcześniej w dziejach represje ze strony zaborcy: tysiące wyroków śmierci, wywózki na Sybir, katorgę, kontrybucje, więzienia.
1913 r. – w 50. rocznicę wybuchu Powstania Styczniowego odbyły się we Lwowie wielotysięczne manifestacje patriotyczne, w których wzięli udział strzelcy, a także członkowie Związku Towarzystw Gimnastycznych „Sokół”. W ratuszu miejskim Józef Piłsudski wygłosił wykład o powstaniu, a następnie złożono kwiaty na mogiłach powstańczych na Cmentarzu Łyczakowskim. Po raz pierwszy ulicami miasta przeszła kilkutysięczna defilada ubranych w szare mundury i maciejówki strzelców, którą poprowadził Józef Piłsudski.
1914 r. – w rocznicę wybuchu Powstania Styczniowego we Lwowie i Krakowie odbyły się nocne ćwiczenia polowe, w których wzięli udział członkowie Związku Strzeleckiego, Polskich Drużyn Strzeleckich oraz Polowych Drużyn Sokolich.
1917 r. – Prezydent USA Woodrow Wilson przedstawił w orędziu do Senatu Stanów Zjednoczonych propozycje pokojowe, zawierające m.in. konieczność odbudowania niepodległego państwa polskiego.
1920 r. – w Warszawie powołano Kapitułę Orderu Wojennego Virtuti Militari, na której czele stanął Józef Piłsudski. Na Placu Saskim wręczono pierwsze odznaczania (m.in. gen. Józefowi Hallerowi, gen. Edwardowi Śmigłemu-Rydzowi, gen. Wacławowi Iwaszkiewiczowi, gen. Franciszkowi Latinikowi, płk. Ludwikowi Kmicic-Skrzyńskiemu). Orderem odznaczono też: 13-letniego obrońcę Lwowa. Antoni Petrykiewicz został jego najmłodszym kawalerem w historii.
1925 r. – Warszawska rada miejska podjęła decyzję o wykupieniu majątków w Okęciu, Paluchu i Służewcu pod budowę lotniska i obiektów sportowych.
1938 r. – otwarto Wysokogórskie Obserwatorium Meteorologiczne Kasprowy Wierch.
1943 r. – gen. Stefan Rowecki „Grot” wydał rozkaz o utworzeniu Kierownictwa Dywersji AK (Kedyw).
PIĄTEK, 22 STYCZNIA: CO PRZYNIESIE DZIEŃ?
Dziś na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach z udziałem m.in. prezydenta Andrzeja Dudy odbędą się uroczystości pogrzebowe płk Lidii Lwow-Eberle, sanitariuszki AK, „Panny Wyklętej”, narzeczonej majora Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki”.
Uroczystości rozpoczną się o godz. 13 w Domu Przedpogrzebowym na Powązkach Wojskowych. W trakcie ceremonii prezydent przekaże rodzinie odznaczenie państwowe nadane Lwow-Eberle. Planowane jest wystąpienie prezydenta.
Po odmówieniu modlitwy przez duchownych z Prawosławnego Ordynariatu Wojska Polskiego, kondukt żałobny przejdzie do kwatery Armii Krajowej, gdzie zostanie złożona urna z prochami kombatantki. Uroczystość z udziałem asysty wojskowej zakończy salwa honorowa oraz ceremonia złożenia wieńców.
Organizatorem uroczystości pogrzebowych jest Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.
Pułkownik Lidia Lwow-Eberle ps. „Ewa”, „Lala” urodziła się 14 listopada 1920 roku w Plosie w Rosji. W październiku 1938 roku podjęła studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie. W sierpniu 1943 roku wstąpiła w Wileńskim Okręgu Armii Krajowej do Oddziału Partyzanckiego „Kmicica”. W tym samym miesiącu, po rozbiciu oddziału przez sowiecką brygadę partyzancką, dołączyła do dowodzonej przez rtm. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszkę” 5. Wileńskiej Brygady AK. Uczestniczyła jako sanitariuszka oraz łączniczka w walkach prowadzonych przeciwko Niemcom i partyzantce sowieckiej, m.in. w styczniu 1944 roku pod Worzianami oraz w następnym miesiącu pod Radziuszami. W sierpniu 1944 roku przeszła wraz z Brygadą na teren Białostockiego Okręgu AK. W kwietniu 1945 roku walczyła przeciwko oddziałom NKWD, grupom operacyjnym Urzędu Bezpieczeństwa oraz KBW.
W sierpniu 1945 roku awansowana na podporucznika. Od listopada 1945 roku służyła na Pomorzu, Warmii i Mazurach w ramach eksterytorialnego Okręgu Wileńskiego AK. W sierpniu 1946 roku wraz z mjr. Szendzielarzem dołączyła na Białostocczyźnie do 6. Wileńskiej Brygady AK. W czerwcu 1948 roku aresztowana przez UB. Następnie skazana na dożywocie, więziona była w Fordonie oraz Inowrocławiu. W styczniu 1957 roku zwolniona z odbywania kary.
Uhonorowana Krzyżem Walecznych, Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Krzyżem Armii Krajowej, Medalem „Pro Bono Poloniae” oraz innymi odznaczeniami.
# # #
Dziś o godz. 9 na ulicy Solec 85 w Warszawie odbędzie się uroczyste odsłonięcie muralu z okazji 100. rocznicy urodzin poety i żołnierza Armii Krajowej Krzysztofa Kamila Baczyńskiego.
W wydarzeniu wezmą udział wicepremier, minister kultury, dziedzictwa narodowego i sportu Piotr Gliński oraz dyrektor Narodowego Centrum Kultury Rafał Wiśniewski.
Później wicepremier Gliński uda się do Michniowa (woj. świętokrzyskie), gdzie o godz. 13.40 złoży kwiaty przy pomniku „Pieta Michniowska”, następnie będzie zwiedzał Mauzoleum Martyrologii Wsi Polskich. O godz. 14.30 weźmie udział w briefingu prasowym zorganizowanym w mauzoleum.
