M10D 215,072 MHz Zadzwoń do studia 41 200 20 20 
Zabytkowy XIX-wieczny wiatrak ze Szwarszowic w powiecie ostrowieckim jeszcze w tym roku przejdzie remont. Planowane prace przyspieszyły ostatnie wichury, w wyniku których złamało się jedno z pięciu skrzydeł, fachowo zwanych śmigami.
Wiatrak jest jednym z obiektów Muzeum Wsi Kieleckiej w Tokarni. Kamienna budowla zachowana została „in situ”, czyli w miejscu swojego pierwotnego posadowienia.
Jak informuje Wioletta Brzezińska-Marianowska, kierownik działu konserwacji zbiorów Muzeum Wsi Kieleckiej w Tokarni, wiatrak został wybudowany w latach 1880-1885 na miejscu wcześniejszego koźlaka, który został spalony w latach 80. XIX wieku. Jest to dwukondygnacyjny obiekt z kamienia, łączony na zaprawie wapiennej.
Dodaje, że to wiatrak typu holenderskiego, który w województwie świętokrzyskim jest szczególnie nietypowy, bo więcej takich obiektów można spotkać w Polsce zachodniej. Jak mówi, pierwszy typ wiatraka holenderskiego miał kształt wiatraka wieżyczkowego i pojawił się w XIV wieku.
– Ten typ został na terenie Holandii udoskonalony na początku XVIII wieku, więc wtedy możemy mówić o pojawieniu się typowego „holendra” – wyjaśnia Wioletta Brzezińska-Marianowska.
Jednym z najważniejszych zadań podczas remontu jest wykonanie nowych skrzydeł, które już zostały zdemontowane. Jakub Czaplarski, kierownik Parku Etnograficznego w Tokarni informuje, że nowe śmigi wykonane zostaną z drzewa modrzewiowego i będą rekonstrukcją starych, które nie są takie same.
– Każde skrzydło z gniazdami będzie robione ręcznie tutaj u nas w Tokarni – wyjaśnia Jakub Czaplarski. Po ich wykonaniu zostaną przewiezione do Szwarszowic i zamontowane.
W planach jest także: naprawa gontowego dachu i dyszla umożliwiającego obracanie dachu, poprawienie spoiny łączącej kamienie, a także odwilgocenie wnętrza, które wykonywane jest regularnie oraz oczyszczenie kamieni.
Wiatrak można zwiedzać także w środku – jest tam m.in. maszyneria, dzięki której możliwe było obracanie dachu. Niestety nie ma osoby, która na miejscu udostępniałaby turystom obiekt do zwiedzania. Jakub Czaplarski podkreśla, że osoby szczególnie zainteresowane mogą się skontaktować z Muzeum Wsi Kieleckiej, aby ustalić termin, w którym mógłby przyjechać pracownik instytucji i otworzyć wiatrak.
Odnowiony wiatrak będzie można podziwiać prawdopodobnie w drugiej połowie roku.
