M10D 215,072 MHz Zadzwoń do studia 41 200 20 20 
Dziś obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Pamięci o Zagładzie Romów. Święto zostało ustanowione w 1997 roku. W III Rzeszy Romów uznano za grupę aspołeczną i w większości „nieczystą rasowo”. Podobnie jak Żydów, objęto ich dyskryminacyjnym ustawodawstwem, wprowadzając m.in. obowiązek rejestracji i ograniczenia poruszania się.
Masowa eksterminacja Romów rozpoczęła się w 1941 roku po wybuchu wojny z ZSRR. Na zajmowanych terenach ginęli, podobnie jak Żydzi, w masowych egzekucjach dokonywanych przez Einsatzgruppen. Jesienią 1941 roku w odizolowanej części getta łódzkiego osadzono około 5 tysięcy Romów deportowanych z Niemiec. Kilka miesięcy później wszyscy zostali zamordowani w Kulmhof (Chełmnie n. Nerem) pierwszym nazistowskim ośrodku zagłady.
Aby rozwiązać tzw. kwestię cygańską (Zigeunerfrage) władze III Rzeszy postanowiły osadzić Romów w obozie koncentracyjnym. Na rozkaz Heinricha Himmlera w lutym 1943 r. w jednym z sektorów Auschwitz-Birkenau utworzono obóz, do którego deportowano całe cygańskie rodziny. Na terenie Zigeunerfamilienlager znajdowały się 32 baraki mieszkalne i sześć sanitarnych. Znalazło się tam ok. 23 tysięcy Romów z Niemiec, Austrii, Czech i Polski, a także Francji, Holandii, Jugosławii, Belgii, ZSRR, Litwy i Węgier. W marcu i maju 1943 roku doszło do pierwszych masowych mordów Romów w komorach gazowych. Zgładzono wówczas ponad 2700 mężczyzn, kobiet i dzieci. Romowie podejmowali próby obrony – 16 maja zabarykadowali się w barakach, nie pozwalając na wejście oddziałom SS. Ta desperacka akcja nie miała jednak szans powodzenia przy uzbrojonych oddziałach SS. Wieczorem 2 sierpnia 1944 roku Niemcy przystąpili do likwidacji tzw. obozu cygańskiego (Zigeunerlager) w Auschwitz – Birkenau. W komorach gazowych zamordowano wówczas 2897 romskich dzieci, kobiet i mężczyzn. Rozkaz wydał Reichsfuehrer SS Heinrich Himmler.
Szacuje się, że w KL Auschwitz-Birkenau z ok. 23 tysięcy Romów z wielu krajów przeżyło zaledwie 2 tysiące osób. Według współczesnych źródeł śmierć poniosła około połowa populacji Romów, która zamieszkiwała obszary okupowane przez Niemców.
Ponad 50 lat po zagładzie (21-23 listopada 1996 roku), z inicjatywy Stowarzyszenia Romów w Polsce, zorganizowano w Oświęcimiu konferencję „Zagłada−Pamięć−Nadzieja”. Udział w niej wzięli liderzy romscy z Europy i Stanów Zjednoczonych. Zwieńczeniem obrad było ogłoszenie (z inicjatywy Zespołu ds. Romskich Komisji Wspólnej Rządu i Mniejszości Narodowych i Etnicznych) Dnia Pamięci o Zagładzie Romów. Proklamację podpisał dr Dragoljub Acković sekretarz generalny Międzynarodowej Rady Pamięci o Zagładzie Romów oraz jej przewodniczący Roman Kwiatkowski. Na dzień obchodów wyznaczono 2 sierpnia. 29 lipca 2011 roku Sejm RP uchwalił 2 sierpnia Dniem Pamięci o Zagładzie Romów i Sinti.
By uczcić pamięć pomordowanych, Stowarzyszenie im. Jana Karskiego organizuje dziś w godzinach 14.00-18.00 ciągły pokaz krótkich filmów autorstwa Piotra Wójcika opowiadających o tej zbrodni. Filmy będą wyświetlane w Instytucie Kultury Spotkania i Dialogu przy ul. Planty 7 w Kielcach.
