9 sierpnia rozpocznie się trzydniowe święto muzyki, kultury i historii, czyli 56. Dymarki w Nowej Słupi. To okazja, by przenieść się do starożytności, zobaczyć, jak żyli nasi przodkowie, ale przede wszystkim poznać sposób wytopu żelaza w piecach ziemnych metodą stosowaną przed dwoma tysiącami lat.

Małgorzata Wilk-Grzywna, dyrektor Parku Legend, wiceprezes Polskiej Organizacji Turystycznej powiedziała, że Nowa Słupia zamieni się w obozowiska starożytnych hutników. Będzie możliwość dowiedzenia się, kim byli dwa tysiące lat temu mieszkańcy Gór Świętokrzyskich, jak wyglądało ich życie codzienne, jak wyglądała ich praca.

Czytaj również

Dość zimy! Czas obudzić wiosnę!

2026-03-10

Gra w 10 dni

2026-03-10

Impreza rozpocznie się w piątek uroczystym korowodem rekonstruktorów z pochodniami z Rynku do Centrum Kulturowo-Archeologicznego. Tam nastąpi oficjalne rozpalenie pieca dymarskiego typu świętokrzyskiego. Następnie w scenie Parku Legend wystąpi prekursor polskiego heavy metalu, charyzmatyczny wokalista zespołu TSA, Marek Piekarczyk.

W sobotę i w niedzielę główną areną wydarzeń będzie plac obok Muzeum Starożytnego Hutnictwa Świętokrzyskiego. Andrzej Gąsior, burmistrz Miasta i Gminy Nowa Słupia poinformował, że zaplanowano bardzo dużo różnorodnych wydarzeń. Będą pokazy walk pomiędzy Rzymianami i poganami, igrzyska gladiatorskie, pokaz mody starożytnej oraz wykłady dotyczące starożytnej kuchni.

Najważniejszym elementem Dymarek będzie oczywiście wytop żelaza, rozbicie pieca dymarskiego i próba pozyskania z niego łupki, według metod jakie mogły być stosowane przez ludy kultury przeworskiej. Towarzyszyć temu będą komentarze specjalistów z zakresu archeologii i historii starożytnej, którzy przybliżą antyczną metalurgię żelaza – dodaje burmistrz.

Jednym z elementów imprezy będzie też Dysputa Dymarska w Muzeum Starożytnego Hutnictwa, w której wezmą udział naukowcy z Akademii Górniczo – Hutniczej w Krakowie i Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach.

Dymarki są też okazją do zaprezentowania świętokrzyskiego folkloru – muzyki, obrzędowości i rzemiosła. Wystąpi wiele zespołów i solistów ludowych. Gwiazdą sobotniego koncertu będzie zespół Zakopower, natomiast w niedzielę na scenie w Nowej Słupi wystąpi grupa Pectus.

„Dymarki Świętokrzyskie” po raz pierwszy zorganizowano we wrześniu 1967 roku w Nowej Słupi, gdzie istniało Muzeum Starożytnego Hutnictwa Świętokrzyskiego.

Natomiast zainteresowanie historią hutnictwa zaczęło się dużo wcześniej. Już Stanisław Staszic w XIX w. zwracał uwagę na bardzo często spotykane bryły żużla, które wiązał z dawną działalnością hutniczą. Natomiast badania dotyczące dawnych mieszkańców naszych ziem i wytwarzania żelaza prowadzili w latach 50-tych ubiegłego wieku profesorowie Akademii Górniczo-Hutniczej Mieczysław Radwan i Kazimierz Bielenin, rozpoczynając regularne analizy nad starożytnym hutnictwem w Górach Świętokrzyskich.

Gwiazdą sobotniego koncertu będzie zespół Zakopower, natomiast w niedzielę na scenie w Nowej Słupi wystąpi grupa Pectus.