9 sierpnia rozpocznie się trzydniowe święto muzyki, kultury i historii, czyli 56. Dymarki w Nowej Słupi. To okazja, by przenieść się do starożytności, zobaczyć, jak żyli nasi przodkowie, ale przede wszystkim poznać sposób wytopu żelaza w piecach ziemnych metodą stosowaną przed dwoma tysiącami lat.

Małgorzata Wilk-Grzywna, dyrektor Parku Legend, wiceprezes Polskiej Organizacji Turystycznej powiedziała, że Nowa Słupia zamieni się w obozowiska starożytnych hutników. Będzie możliwość dowiedzenia się, kim byli dwa tysiące lat temu mieszkańcy Gór Świętokrzyskich, jak wyglądało ich życie codzienne, jak wyglądała ich praca.

Czytaj również

Wykolejenie pociągu Kielce – Kraków. Trasa zablokowana

2026-01-21

Skansen w Tokarni ma nowego lokatora

2026-01-20

Impreza rozpocznie się w piątek uroczystym korowodem rekonstruktorów z pochodniami z Rynku do Centrum Kulturowo-Archeologicznego. Tam nastąpi oficjalne rozpalenie pieca dymarskiego typu świętokrzyskiego. Następnie w scenie Parku Legend wystąpi prekursor polskiego heavy metalu, charyzmatyczny wokalista zespołu TSA, Marek Piekarczyk.

W sobotę i w niedzielę główną areną wydarzeń będzie plac obok Muzeum Starożytnego Hutnictwa Świętokrzyskiego. Andrzej Gąsior, burmistrz Miasta i Gminy Nowa Słupia poinformował, że zaplanowano bardzo dużo różnorodnych wydarzeń. Będą pokazy walk pomiędzy Rzymianami i poganami, igrzyska gladiatorskie, pokaz mody starożytnej oraz wykłady dotyczące starożytnej kuchni.

Najważniejszym elementem Dymarek będzie oczywiście wytop żelaza, rozbicie pieca dymarskiego i próba pozyskania z niego łupki, według metod jakie mogły być stosowane przez ludy kultury przeworskiej. Towarzyszyć temu będą komentarze specjalistów z zakresu archeologii i historii starożytnej, którzy przybliżą antyczną metalurgię żelaza – dodaje burmistrz.

Jednym z elementów imprezy będzie też Dysputa Dymarska w Muzeum Starożytnego Hutnictwa, w której wezmą udział naukowcy z Akademii Górniczo – Hutniczej w Krakowie i Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach.

Dymarki są też okazją do zaprezentowania świętokrzyskiego folkloru – muzyki, obrzędowości i rzemiosła. Wystąpi wiele zespołów i solistów ludowych. Gwiazdą sobotniego koncertu będzie zespół Zakopower, natomiast w niedzielę na scenie w Nowej Słupi wystąpi grupa Pectus.

„Dymarki Świętokrzyskie” po raz pierwszy zorganizowano we wrześniu 1967 roku w Nowej Słupi, gdzie istniało Muzeum Starożytnego Hutnictwa Świętokrzyskiego.

Natomiast zainteresowanie historią hutnictwa zaczęło się dużo wcześniej. Już Stanisław Staszic w XIX w. zwracał uwagę na bardzo często spotykane bryły żużla, które wiązał z dawną działalnością hutniczą. Natomiast badania dotyczące dawnych mieszkańców naszych ziem i wytwarzania żelaza prowadzili w latach 50-tych ubiegłego wieku profesorowie Akademii Górniczo-Hutniczej Mieczysław Radwan i Kazimierz Bielenin, rozpoczynając regularne analizy nad starożytnym hutnictwem w Górach Świętokrzyskich.

Gwiazdą sobotniego koncertu będzie zespół Zakopower, natomiast w niedzielę na scenie w Nowej Słupi wystąpi grupa Pectus.