M10D 215,072 MHz Zadzwoń do studia 41 200 20 20 
W poniedziałek (27 grudnia) po raz pierwszy obchodzimy Narodowy Dzień Zwycięskiego Powstania Wielkopolskiego. Święto upamiętnia jeden z niewielu zwycięskich zrywów narodu polskiego. Wielkopolanie walczyli z Niemcami w latach 1918-1919.
Zastępca naczelnika kieleckiej Delegatury Instytutu Pamięci Narodowej, Patrycja Zatorska-Milewska wyjaśnia, że wszystko zaczęło od dwóch manifestacji zorganizowanych w Poznaniu, przez ludność polską i niemiecką, 27 grudnia 1918 roku.
– W tym dniu miały miejsce dwie wielkie manifestacje. Polska z udziałem m.in. kilku tysięcy dzieci oraz niemiecka, w której brali udział cywile i żołnierze. Oba pochody po południu starły się ze sobą. Należy zaznaczyć, że po stronie polskiej nie było już wtedy dzieci. Wówczas padł pierwszy strzał. Moment ten jest uznawany za początek Powstania Wielkopolskiego – tłumaczy.
– Poznaniacy i Wielkopolanie żyli na terenie zaboru pruskiego, w którym nieustanie ścierały się ze sobą dwa żywioły – niemiecki i polski. Polacy chcąc zachować i rozwijać swoją narodową odrębność, mimo represyjnej polityki zaborców, stale podejmowali działania polegające na przeciwstawianiu się niemieckiej dominacji w prowincji poznańskiej. 11 listopada 1918 roku, mimo zawartego rozejmu, nie przyniósł wolności i niepodległości poznaniakom, Wielkopolska nadal pozostawała w granicach Niemiec. Ciąg tych zdarzeń doprowadził do wzniecenia powstańczej iskry wśród Wielkopolan. Kulminacyjnym momentem było przybycie do Poznania, 26 grudnia 1918 roku, Ignacego Jana Paderewskiego, który swoją obecnością oraz wygłoszoną przemową wezwał mieszkańców Poznania i Wielkopolski do podjęcia czynnej walki, w celu włączenia tej prowincji w granice odradzającej się Polski. Walki ostatecznie zakończyły się sukcesem, a Wielkopolska stała się częścią naszego kraju – dodaje.
Powstanie nie dotyczyło tylko przyszłości Wielkopolski. Miało także realny wpływ na kształtowanie się granic całej Polski – podkreśla Patrycja Zatorska-Milewska.
– Był to zryw społeczeństwa polskiego, w którym ucieleśniło się marzenie kilku pokoleń Polaków o wolności i niepodległości. Pamięć o powstaniu ma tym większe znaczenie, że do tej pory w świadomości współczesnego polskiego społeczeństwa wiedza o tym wydarzeniu była słaba. Tymczasem powstańcy walczyli nie tylko o wolność Wielkopolski, ale także całej Polski – powiedziała.
Wielkopolanie chwycili za broń 27 grudnia 1918 roku. Przeciw niemieckim władzom okupacyjnym wystąpiło łącznie 100 tys. żołnierzy-ochotników. W trakcie walk 2 tys. z nich zginęło, a 6 tys. zostało rannych.
Powstanie zakończyło się rozejmem 16 lutego 1919 roku. Jego skutkiem było doprowadzenie do przyznania Polsce, na mocy traktatu wersalskiego, większości terytorium pruskiej części Wielkopolski.
