M10D 215,072 MHz Zadzwoń do studia 41 200 20 20 
Po czym poznać, że środowisko w naszej okolicy jest czyste? Po tym, że występuje tu pierwiosnek lekarski. Trwa europejska akcja poszukiwania tych kwiatów.
– Pierwiosnek lekarski jest rośliną modelową. To znaczy, że wykazuje cechy ułatwiające wykorzystywanie w badaniach naukowych – informuje Radosław Koniarz z arboretum przy Nadleśnictwie Marcule.
– Jeżeli pierwiosnek lekarski występuje w danym środowisku, na łące czy w lesie, to znak, że ta okolica jest pod względem czystości w dobrym, albo bardzo dobrym stanie, jest rośliną wskaźnikową – podkreślił.
Program poszukiwania pierwiosnków ma wskazać miejsca ich występowania, a na podstawie obserwacji da możliwość oceny zmian w krajobrazie i jego wpływu na ważne aspekty bioróżnorodności. Pierwiosnki mogą na przykład wskazać, czy środowisko, w którym rosną, są w dobrym stanie, czy też ich jakość się pogarsza.
Pierwiosnki badał już Karol Darwin. Organizatorzy zachęcają, aby podążać jego śladami i poszukać różnych typów tego kwiatu. Pierwiosnek ma bardzo ciekawą budowę. Przyrodnicy wyróżniają u niego dwa typy kwiatów – typu S i typu L. W pierwszym pręciki są dłuższe niż słupek, w drugim odwrotnie – to słupek jest dłuższy od pręcików. W zrównoważonym środowisku oba gatunki powinny występować w podobnej liczbie. Poszukując pierwiosnków, warto więc zwrócić także uwagę na jego budowę.
Jego nazwa zarówno po łacinie (primula veris), jak i po polsku oznacza pierwszy wiosenny kwiat. Jak go rozpoznać? Pierwiosnek lekarski ma od 10 do 30 centymetrów wysokości. Ma zielone podłużne liście osiągające do 20 centymetrów. Jedna roślina może wykształcać wiele łodyg. Na szczycie łodygi znajduje się kwiatostan składający się z 5-16 dzwonkowatych, intensywnie żółtych kwiatów z pomarańczowymi plamkami, które zazwyczaj zwrócone są w jednym kierunku.
Pierwiosnek lekarski jest w Europie rośliną dość pospolitą, posiadającą status gatunku najmniejszej troski na Czerwonej Liście. Jednak w wyniku utraty siedlisk nie radzi już sobie tak dobrze jak kiedyś. Preferuje suchą lub umiarkowanie wilgotną, wapienną glebę, bardziej typową dla terenów przybrzeżnych. Pierwiosnki lekarskie rosną na tradycyjnie uprawianych łąkach, murawach, pastwiskach, w parkach, na skraju lasów i przy drogach. Preferują nasłonecznione miejsca.
Jeżeli podczas spaceru znajdziemy pierwiosnki lekarskie, najlepiej, aby było to przynajmniej około stu roślin, należy zrobić zdjęcie i wraz z opisem miejsca, w którym zostało zrobione, należy przesłać na adres nurmenukk.ee. Tam znajduje się także ankieta online oraz lokalizator, który pozwoli naukowcom na opracowanie danych. Badania prowadzi Uniwersytet w Tartu w Estonii.
