M10D 215,072 MHz Zadzwoń do studia 41 200 20 20 
W Gierlachowie pod Sandomierzem odkryto wczesnośredniowieczną osadę. Mogło w niej mieszkać około 10 rodzin w zabudowie składającej się z półziemianek.
O istnieniu osady świadczą również liczne fragmenty naczyń, kości zwierzęce oraz okruchy polepy, czyli bryłki gliny do uszczelniania ścian domów. Osada funkcjonowała od XI do XIII wieku, jej kontynuacją jest obecna wieś Gierlachów.
Najciekawszym obiektem jest gliniane naczynie, które przekazał do Urzędu Ochrony Zabytków właściciel pola w Gierlachowie Andrzej Dąbek. Jest ono zachowane w całości, co jest rzeczą bardzo rzadko spotykaną – podkreśla dr hab Marek Florek z Urzędu ochrony Zabytków w Sandomierzu.
– To jest bardzo interesujące naczynie. Na lekko wklęsłym dnie znajduje się bardzo dobrze czytelny znak garncarski w formie dużej swastyki. Swastyka należy do częstych motywów. Cel umieszczania na dnach naczyń znaków garncarskich nie jest do końca jasny. Przypisuje się im zarówno funkcje czysto utylitarne: oznaczenia wyrobów pochodzących z jednego warsztatu garncarskiego, oznaczenia partii naczyń przeznaczonych dla konkretnego użytkownika, oznaczenia partii naczyń przeznaczonych na daninę lub na sprzedaż, jak też symboliczno-magiczne, związane z wierzeniami i wyobrażeniami religijnymi. Swastyka w mitologii jest symbolem solarnym, symbolem szczęścia, powodzenia, ognia, zarówno niebiańskiego jak i ziemskiego, symbolizuje ruch, cykliczność itp. Umieszczana na dnie naczynia miała zapewnić powodzenie, dostatek, zdrowie – powiedział dr hab Marek Florek z Delegatury Urzędu Ochrony Zabytków w Sandomierzu.
Istnienie osady w Gierlachowie poszerza wiedzę o okresie wczesnośredniowiecznym w rejonie Sandomierza.
– To jest dowód na to, że w okolicach Sandomierza było wielu osad, co wskazuje na większą ilość ludności i większe zagęszczenie osadnictwa. Świadczy to również o tym, że wieś Gierlachów, o której pierwsze wzmianki pojawiają się w XIII wieku istniała 200 lat wcześniej – dodał dr hab Marek Florek.
Teraz zabytki są w rękach archeologów, którzy prowadzą badania, po zakończeniu prac obiekty trafią do Muzeum Zamkowego w Sandomierzu.
